“Engelsiz Astronomi Sözlüğü” Geliştirildi
![](https://engellininsesi.net/wp-content/uploads/2022/12/08_Nisan_14kasim_03_AA-29646514-1024x576.jpg)
Muş Bilim Sanat Merkezi’nde eğitim gören ve duyduğu sesleri notaya dökebilme yeteneğine sahip Bager Çalışcı ile 2 arkadaşı, görme engellilerin gök cisimlerini zihinlerinde daha kolay canlandırabilmeleri içi “Engelsiz Astronomi Sözlüğü” tasarladı.
eknoloji Tasarım Öğretmeni Birsen Geçer’in danışmanlığında “absolut” (kusursuz) kulağa sahip Çalışcı, Melek Şehri Kutlu ve Hamza Eğmen Kirli, üç boyutlu yazıcılar kullanarak gök cisimleri, ayın evreleri, güneş sistemi, gök taşları, kuyruklu yıldız ile iç ve dış gezegenlerin şekillerini kabartmalı olarak çıkarttı.
Braille alfabesiyle şekillerin altına isimlerini, özelliklerini yazan öğrenciler, böylece sözlüğü kullanan görme engellilerin gök cisimlerini zihinlerinde canlandırabilmelerini sağlamayı amaçladı.
Öğrenciler, bu çalışmalarıyla TÜBİTAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) tarafından 31 Ekim-4 Kasım’da Diyarbakır’da düzenlenen 16. Ortaokul Öğrencileri Araştırma Projeleri Final Yarışması”nda teşvik ödülüne layık görüldü.
Çalışcı, AA muhabirine, hazırlanan sözlüğün görme engelliler için faydalı bir çalışma olduğunu söyledi.Sözlüğü test ettiğini ve beğendiğini ifade eden Çalışcı, “Çok iyi bir sözlük. Bu sözlüğü Braille alfabesiyle okuduğunuzda çok katkısı var. Görme engelli bireyler için iyi bir öğrenme aracı. Sözlükle uzay cisimlerini zihinde canlandırabiliyorsunuz. Gök cisimlerinin adları, Braille alfabesiyle yazılıyor. Astronomiye meraklıyım. Gök cisimlerini göremediğim için nasıl olduklarını merak ediyorum. Derslerde bize sadece özellikleri anlatılıyordu. Sözlükle hem özellikleri hakkında bilgi sahibi oluyorum hem de dokununca nasıl göründüklerini hissedebiliyorum. Sözlükte gezegenlerin büyüklükleri, güneş sistemi ve ayın evreleri var. Sözlük olmadan önce güneş sistemini zihnimde canlandıramıyordum. Şimdi nasıl oldukları hakkında fikir sahibi olabiliyorum.” diye konuştu.
“Bizim için güzel bir deneyim oldu”
Öğrencilerden Hamza Eğmen Kirli de tasarladıkları sözlüğün teşvik ödülü almasının mutluluğunu yaşadıklarını belirtti.
Görme engelli insanlara yararlı olacak bir çalışma yapmak istediklerini anlatan Kirli, şöyle konuştu:
“Öğretmenimiz, Bager arkadaşımıza ‘Gök cisimlerini zihninde daha iyi nasıl canlandırabilirsin?’ diye bir soru sordu. Bager de ‘Braille alfabesiyle isimleri yazılı kabartmalı gök cisimleri olursa, daha kolay zihnimde canlandırabilirim’ dedi. Bunun üzerine 3 arkadaş bu projeyi oluşturduk. Projemiz fizik alanında değerlendirildi. Diyarbakır’da katıldığımız yarışmada teşvik ödülü aldık. Bizim için güzel bir deneyim oldu. Ödülü aldığımızda çok heyecanlandık. İlk projemizdi, güzel bir başlangıç oldu. Sonraki yıllarda da farklı projeler yapmayı hedefliyoruz. Sözlüğümüzü geliştirmeye devam edeceğiz.” dedi.
Öğrencilerden Melek Şehri Kutlu da “Projede teşvik ödülü aldığımız için çok mutlu olduk. İlk kez böyle bir yarışmaya katıldık. Bager ve Hamza arkadaşımızla güzel bir çalışma yaptık. Yararlı olacağına inanıyoruz. Bizim için de güzel bir deneyim oldu. Daha iyisini yapmayı düşünüyoruz. Öğretmenim ve ailem bana çok destek oldu. Hepsine teşekkür ederim.” diye konuştu. (AA)